လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ယိူင်းၸူးတႃႇသၢင်ႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်သေတႃႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႆႇယွမ်းလူတ်းယွၼ်ႇ လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇ လႆႈၵူၼ်း ၊ သိုပ်ႇတူင်ႉၼိုင်ပူၼ်ႉပႅၼ် လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမိူင်းယူႇ တိၵ်းတိၵ်းၼႆ လႅင်ႇၶၢဝ်ႇပွင်ႇမႃး။

တီႈမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ ဢိုတ်းဝႆႉသဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇမႃး တီႈၶူဝ် တၢင်းၶဝ်ႈဝၢၼ်ႈပေႃႇၵျူဝ်ႇ(မေႃႇၵိူဝ်) တႆးႁွင်ႉဝႃႈ ဝၢၼ်ႈၵၢင်ႉမေႃႇဢၼ်မီး တီႈႁိမ်းၽြႃးပေႃႇၵျူဝ်ႇ (မေႃႇၵိူဝ်) ၼၼ်ႉလႄႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းၶပ်းလူတ်ႉ တင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ် ၵႂႃႇမႃးမီးတၢင်းယၢပ်ႇၼႆ လႅင်ႇၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းမိူင်း ယိုၼ်ယၼ် လၢတ်ႈၼႄ။

တပ်ႉသိုၵ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၽိူမ်ႉႁႅင်းယူႇ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် တီႈမေႃႇသႅင်ၶဵဝ်ၽႃၵၢၼ်ႉ ၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇၽိူမ်ႉႁႅင်းမႃး တၢင်းဝၢၼ်ႈ ၼမ်ႉယႃႇ(Nam ya) ဢၼ်မီးတီႈ သဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇၽႃၵၢၼ်ႉ ႁႅင်း 200 ပၢႆၼႆ ၽူႈမီးၸၼ်ႉ KIA လၢတ်ႈၼႄ။

ၽူႈၵွၼ်းသိုၵ်း  KNU ၸွမ်သိုၵ်းလူင် မူတူးသေးၽူဝ်း လႄႈဢိၵ်ႇပႃး ၵေႃႇမတီႇ ဢွၼ်ႁူဝ်ငဝ်းၸိုင်ႈ သွင်ၵေႃႉ ထုၵ်ႇၵိုတ်းလိုဝ်ႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်းဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းလိူၼ် September ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈလႄႈ တဵၵ်းတဵင်ၵႂၢမ်းၼၵ်း ၼိူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း၊ ၸူၼ်ႁိမ်ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းလၢႆလၢႆ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆ လႅင်ႇၶၢဝ်ႇၼႂ်းမိူင်းပွင်ႇမႃး။

ပၢင်ပွႆး ၼႄပၢႆးမွၼ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် လႄႈ ပၢင်ပွႆးၶၢႆၶူဝ်း (ဈေးရောင်းပွဲတော်) ၸၢတ်းႁဵတ်းပၼ် တွၼ်ႈတႃႇႁႃငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း မိူင်းၶၢင် တႄႇဝၼ်းထီႉ 01-10-2012 ထိုင် 05-10-2012 တီႈ ႁူင်းႁေႃးလူင် မျႃႉသင်ႇပႄႇ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၼႆလႆႈႁူႉၶၢဝ်ႇၼင်ႇၼႆ။

ၸွမ်းၼင်ႇ မၢႆမီႈပိူင်ပိုင်း ၸိုင်ႈမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မိူင်းမၢၼ်ႈ တွၼ်ႈ(မတရႃး)79 လႄႈ ပၵ်းပိူင် ၵဵဝ်ႇၵပ်း သၽႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တွၼ်ႈ 13 သေ ဢူးၶိၼ်ႇဢွင်ႇမိၼ်ႉ ႁူဝ်ပဝ်ႈ သၽႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၸွမ်းၼင်ႇ မၢႆလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ (4/2012) သေ တေတႄႇႁဵတ်း ပၢင်ၵုမ် သၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ပၢတ်ႈ(1) ပွၵ်ႈၵမ်း(5) ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ (22/10/2012)  ၼႆၽိုၼ်ၶၢဝ်ႇ လၢႆးဝၼ်း မၢၼ်ႈ မျၢၼ်ႇမႃႉဢလိၼ်း ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇၼင်ႇၼႆ။