ယွၼ်ႉသင်လႄႈ ၶီႈလိုမ်း

“လိုမ်း” ၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၵႆႉၸပ်းသူပ်းၵူႈၵေႃႉလႄႈ မိူၼ်ပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းၵႄႈတူဝ် ဢၼ်ၼိုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၶီႈလိုမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလွင်ႈဢၼ်တင်ႈၸႂ်လႄႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမၼ်းပဵၼ်မႃး ၵူၺ်းၵႃႈ မၼ်းၵေႃႈပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ မၢင်ပွၵ်ႈၶတ်းၸႂ်ႁႂ်ႈတွင်း ယႃႇပေႁႂ်ႈလိုမ်း မၼ်းယင်းတိုၵ်ႉလိုမ်းယူႇၵေႃႈမီး။ ၵူၼ်းၼုမ်ႇမၢင်ၵေႃႉၵေႃႈ တေထၢင်ႇပိူင်ႈယူႇဝႃႈ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇယင်းဢမ်ႇပႆႇထဝ်ႈ ၸိုင်ပေႉၵႆႉလိုမ်း ယွၼ်ႉသင်လႄႈၶီႈလိုမ်းၸိူင်ႉၼႆ၊ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ တေပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ၶီႈလူင်ၶီႈလိုမ်းႁိုဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ဢမ်ႇဝႃႈပဵၼ် ၵူၼ်းထဝ်ႈႁိုဝ် ၵူၼ်းၼုမ်ႇ မၼ်းၵေႃႈမေႃလိုမ်းၵၼ်ၵူႈၵေႃႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ တေပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ၶီႈလူင်ၶီႈလိုမ်းသေ ၸင်ႇတေမေႃလိုမ်း။

လွင်ႈၶီႈလူင်ၶီႈလိုမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ်တေၵႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၸႂ်ဢမ်ႇၼိမ် ဢမ်ႇမီးသမႃႇထိ ဢွၵ်းဢေႃႈၵဵပ်းတွင်းႁဝ်း ဢမ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈလီၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယွၼ်ႉလွင်ႈတၢင်းမၢင်လွင်ႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ဢွၵ်းၵဵပ်းတွင်းလႄႈ မေႃလိုမ်းမႃးယဝ်ႉ။

  1. ႁိူဝ်ႉႁႅင်းပူၼ်ႉတီႈ။

သမ်ႉဝႃႈၵူၼ်းႁဝ်း ၼွၼ်းပၼ် 8  ၸူဝ်ႈမူင်း မွႆႈလပ်း 6 ၼႃးထီး တွၼ်ႈတႃႇ လိုဝ်ႈပၼ်ဢွၵ်းဢေႃယဝ်ႉသေတႃႉ ၵူၺ်းၵႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉႁဵတ်းႁႂ်ႈလူင်လူင်လိုမ်းလိုမ်းယူႇ ပဵၼ်ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ႁိူဝ်ႉႁႅင်းပူၼ်ႉတီႈသေ တုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇလွင်ႈမၢႆတွင်းဢွၵ်းဢေႃ လႄႈ မေႃၶီႈလိုမ်းမႃးယဝ်ႉ။

  1. ၸႂ်သုၵ်ႉသၵ်ႉ။

ၵူၼ်းဢၼ်မီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈၶမ်ၸႂ် ၶၢဝ်းယၢမ်းပွတ်းပွတ်းၵူၺ်းၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈလိုမ်းလႆႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်လၢတ်ႈယဝ်ႉၵႂႃႇဢမ်ႇပႆႇႁိုင် ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးဝႃႈမီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈၶမ်ၸႂ်ၼမ်မႃး တေတုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇဢွၵ်းဢေႃလႄႈ  ႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈၶီႈလိုမ်းၼၼ်ႉ ႁၢႆႉႁႅင်းမႃးယူႇယဝ်ႉ။

  1. ၵိၼ် Alcohol ၼမ်ပူၼ်ႉတီႈ။

ၸွမ်းလူၺ်ႈ Alcohol တေၵႂႃႇယႃႉလူႉပႅတ်ႈ လွင်ႈမၢႆတွင်းၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းပွတ်းပွတ်း တေႁဵတ်းႁႂ်ႈဢမ်ႇပေႃးတွင်းသင်လႆႈ မိူဝ်ႈမဝ်းလႄႈ ဝၢႆးသေပေႇမဝ်းၵေႃႈယဝ်ႉ။

  1. မီးတၢင်းပဵၼ်ၵိုၵ်းတူဝ်။

ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်မီးတၢင်းပဵၼ်ၵိုၵ်းတူဝ် ယဵဝ်ႈဝၢၼ်၊ လိူတ်ႈသုင်၊ တပ်း၊ တႂ် တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ တီးၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈထိုင် လိူတ်ႈဢၼ်တေၵႂႃႇလဵင်ႉဢွၵ်းဢေႃလႄႈ လွင်ႈမၢႆတွင်းလႆႈမိူၼ်ၵၼ်။

  1. ႁဵတ်းလၢႆဢၼ်ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်။

မိူဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်လၢႆလၢႆဢၼ် ၶၢဝ်းယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈပၵ်းၸႂ်လႆႈၸွမ်းၵၢၼ်ဢၼ်ႁဵတ်းႁူမ်ႈၵၼ်တင်းမူတ်းလႆႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမေႃလိုမ်းမႃးယဝ်ႉ။

  1. ဢမ်ႇဢွၵ်ႇဢဵၼ်ႁႅင်း။

ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇဢွၵ်ႇပၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းၼႆ ၼႂ်းတူဝ်ႁဝ်းၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉလူမ်း Oxygen လႆႈလီလႄႈ ဢွၵ်းဢေႃၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉ Oxygen ၼမ်သေ ဢွၵ်းဢေႃၵေႃႈ ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈပၢင်ႇမႃးလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိုမ်းငၢႆႈမႃးယဝ်ႉ။

  1. ၵိၼ်ယႃႈယႃ။

ၼႂ်းယႃမၢင်မဵဝ်း တေၶဝ်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းႁၢႆႉ လွင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ဢွၵ်းဢေႃ မိူၼ်ၼင်ႇ ယႃသႅၼ်း Anticholinergic တေထူပ်းႁၼ်လႆႈတီႈ ယႃတၢင်းပဵၼ်ဢွၵ်းဢေႃ၊ ယႃလိူတ်ႈသုင်၊ ယႃၽၢႆႈဢမ်ႇလီ၊ ယႃတၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ၸႂ် ၸႃႉၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ။

  1. ၵူၼ်းမီးတၢင်းပဵၼ်သဝ်ႈမွင်။

လွင်ႈၶီႈလူင်ၶီႈလိုမ်းၼႆႉ တေၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈတီႈ ၵူၼ်းမီးတၢင်းပဵၼ်သဝ်ႈမွင်ၼၼ်ႉလႆႈ ၸွမ်းလူၺ်ႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈဢၼ်ၸိုၼ်ႈပၢင်ႇသႂ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတူင်ႉတိုၼ်ႇလႅတ်းသႅဝ်း ဢမ်ႇမီးႁႅင်းၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈႁဵတ်သၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းသင်ၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဢွၵ်းဢေႃၼိုၵ်းထိူင်းမႃးလႄႈ မီးၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈတေႃႇလွင်ႈၵဵပ်းတွင်းလႄႈ ပၢႆးဝူၼ်ႉမႃးလႆႈယဝ်ႉ။

ၵႄႈၶႆလွင်ႈလိုမ်းလႆႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ။

လွင်ႈၵႆႉလိုမ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတၢင်းပဵၼ်ဢၼ်ၵိုၵ်းတူဝ်ႁဝ်းတႃႇသေႇ ၵူၺ်းၵႃႈ မၼ်းၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈႁၢႆႉႁႅင်းမႃးလႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေဢမ်ႇႁၢႆႉႁႅင်းမႃးၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီၵႄႈၶႆမၼ်းၵႂႃႇ ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းတေႃႈလဵဝ်ၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။

  • ဝၢင်းတမ်းပၼ်ၶူဝ်းၶွင်ၼႂ်းႁိူၼ်း ႁႂ်ႈဝႆႉပဵၼ်တီႈပဵၼ်တၢင်း ဢမ်ႇဝႃႈၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ႁဝ်းၵႆႉလိုမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။
  • လဵၼ်ႈၵဵမ်း ၽိုၵ်းဢွၵ်းဢေႃ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵဵမ်းဢၼ်ၸႂ်ႉဢွၵ်းဢေႃ Chess ၊ Crossword ၽိုၵ်းပၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇ ႁႂ်ႈလႆႈၸႂ်ႉပၢႆးဝူၼ်ႉ။
  • မၢႆတွင်းဝႆႉ− ပေႃးတွင်းဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ မၢႆတွင်းဝႆႉလႄႈ ၵႆႉၵႆႉတူၺ်းပၼ်ၶိုၼ်းၼႂ်းပပ်ႉယူႇတႃႇသေႇ။
  • ယွၼ်ႇယၢၼ်းပႅတ်ႈၸႂ်သုၵ်ႉယုင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁွင်ႉၵႂၢမ်း တွၼ်ႈတႃႇလူတ်းယွမ်းလွင်ႈၶမ်ၸႂ်။
  • ဢမ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်လၢႆလၢႆဢၼ်ၸွမ်းၵၼ် တေႁဵတ်းႁႂ်ႈဢွၵ်းဢေႃႁပ်ႉၵၢၼ်ဢမ်ႇလႆႈၼမ်၊ ပၵ်းၸႂ်လၢႆဢၼ်လႆႈယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ပူၼ်ႉတီႈ။
  • ပေႃးမီးတၢင်းပဵၼ်ၵိုၵ်းတူဝ်ၵေႃႈ လုမ်းလႃးတၢင်းပဵၼ်ၼၼ်ႉႁႂ်ႈလီ၊ ဢမ်ႇႁႂ်ႈပဵၼ်မႃးတၢင်းပဵၼ်တၢင်ႇဢၼ်ထႅင်ႈ။
  • ၵိၼ်ဢႁႃႇရ ႁႂ်ႈတဵမ် 5 ၸုမ်း ယွၼ်ႉသၢၼ်ဢၼ်ယူႇၼႂ်းမၢၵ်ႇမႆႉ ၼႂ်းၽၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တေမီးထၢတ်ႈဢၼ်ၸွႆႈလူတ်းယွမ်းပၼ် ဢွၵ်းဢေႃႁဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈလီ။
  • လူတ်းယွမ်း/တိုတ်း ၶိူင်ႈမဝ်းမိင်း Alcohol ။ လိူဝ်သေမၼ်းတေႁႄႉၵင်ႈပၼ် ႁႂ်ႈႁဝ်းတွင်းၵိုမ်းမႃးယဝ်ႉ ယင်းႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်းဢမ်ႇမီးတၢင်းပဵၼ်တၢင်ႇမဵဝ်းမႃးထႅင်ႈ။
  • ၼွၼ်းပၼ် ႁႂ်ႈမီး ၶၢဝ်းတၢင်း 6-7 ၸူဝ်ႈမူင်း တေႃႇၼိုင်ႈဝၼ်း။
  • ပေႃးဝႃႈမၼ်းႁၢႆႉႁႅင်းမႃးၸိုင် ႁႂ်ႈၸူးမေႃယႃ တွၼ်ႈတႃႇတေလုမ်းလႃးလႆႈၵမ်းလဵဝ်။

သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ႁဝ်းမီးသမႃႇထိ ၸႂ်ၼိမ် သႂ်ႇၸႂ်ၸွမ်းလွင်ႈဢၼ်ႁဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉယူႇတႃႇသေႇၵေႃႈ တေလူတ်းယွမ်းလွင်ႈ လူင်လူင်လိုမ်းလိုမ်းမႃးလႆႈယူႇယဝ်ႉ။

တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း

ပိၼ်ႇတႅမ်ႈ – ထိူၼ်ႇလိုၵ်ႉ

ဢၢင်ႈဢိင်မႃးတီႈ

https://today.line.me/th/v2/article/LMZrrn

Facebook

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း