သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉၽိုၵ်းသိုၵ်းပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း

မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 15 October 2020 (လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ 14 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵႂႃႇၽိုၵ်းသိုၵ်းၼႂ်းၼႃႈၼမ်ႉ ပၢင်ႇလၢႆႇသေ ပၼ်ၸိုဝ်ႈၽိုၵ်းသိုၵ်းပွၵ်ႈၼႆႉဝႆႉဝႃႈ Fleet Exercise 2020 ၵၢၼ်ထူပ်းမိုဝ်းၼႂ်းၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉလမ်းၼႆႉ သိုဝ်ႉမႃးတီႈမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ INS Sindhuvir ပဵၼ်သႅၼ်းမဵဝ်း Kilo class ၸႂ်ႉႁႅင်းထၢတ်ႈ ၼမ်ႉမၼ်းတီႇၸႄႇသေ ပဵၼ်ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ မဵဝ်းဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၼႂ်းၵၢၼ်တိုၵ်းယိုဝ်းၼႆယဝ်ႉ။

ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉလမ်းၼႆႉ ပၼ်ၸိုဝ်ႈမၢၼ်ႈဝႆႉဝႃႈ “မင်းရဲသိင်္ခသူ” ၼႆသေ လမ်ၼမ်ႉလႆႈတၢင်းလိုၵ်ႉ 800 ထတ်း၊ ၵူၼ်းၶီႇၸွမ်းလႆႈမွၵ်ႈ 45 ၵေႃႉ၊ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းယူႇၼႂ်းၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇလႆႈတၢင်းႁိုင် 45 ဝၼ်း၊ ႁႅင်းတၢင်းဝႆးၼႆႉ Snorting:6,000 mi (9,700 km) at 7 kn ဢမ်ႇၼၼ် 13 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတိူဝ်ႇ (မွၵ်ႈ 8 လၵ်းပၢႆ) တေႃႇၼိုင်ႈၸူဝ်ႈမူင်း လႄႈ မီးပႃးၶိူင်ႈလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ ဢၼ်ပိုတ်းယိုဝ်းၼႂ်းၼမ်ႉ တေႃႇပီႇတူဝ်ႇ (Torpedo) ပႃးၼႆယဝ်ႉ။

မိူဝ်ႈတႄႇသင်ႇသိုဝ်ႉႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉၼႆႉတႄႉ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်တႃႇၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်ၽိုၵ်းသိုၵ်း ၵူၺ်းၼႆသေတႃႉ ၸွမ်းၼင်ႇၵႂၢမ်းလၢတ်ႈလႄႈဢၼ်လႆႈႁၼ် ဢဝ်ဢွၵ်ႇမႃးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇတူင်ႉၼိုင် ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်မိူဝ်ႈဝႃးၼႆႉတႄႉ လႆႈႁၼ်ၸႅင်ႈလႅင်းလီဝႃႈ ပဵၼ်သႅၼ်းတႃႇၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်တိုၵ်းယိုဝ်း ၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်သိုၵ်းၵမ်းသိုဝ်ႈဝႃႈၼႆ။

ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်မိူင်းရတ်ႉသျႃးႁဵတ်းဢွၵ်ႇၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်သူဝ်ႇပီႇယႅတ်ႉပူၼ်ႉမႃး ဝၢႆးလင်ပီႊ 1980 ဢိၼ်းတီးယႃးသိုဝ်ႉဢဝ်သေ ၼႂ်းလိူၼ်ထူၼ်ႈၸဵတ်း July 2019 ၶိုၼ်းမႃးၶၢႆပၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈၽၢၼ်ႇတၢင်း ၶွမ်ႇပၼီႇ Hindustan Shipyard Limited (HSL) ၼႆယဝ်ႉ။

မိူင်းဝၼ်းတူၵ်း ႁူမ်ႈပႃးတင်း မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ မီးလွင်ႈႁႄႉႁၢမ်ႈဝႆႉဝႃႈ တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆပၼ် ၶိူင်ႈၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်သိုၵ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆသေတႃႉ မိူင်းရၢတ်ႉသျႃး၊ မိူင်းၶႄႇ လႄႈ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးတႄႉ ယင်းတိုၵ်ႉသိုပ်ႇၶၢႆပၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇမိူၼ်ၵဝ်ႇ။

ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်းၶွင်ႇသီႇၽၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၸုမ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၸွမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ တႄႇၸဵမ်မိူဝ်ႈပီႊ 2016 ၼၼ်ႉမႃး မိူင်းဢၼ်ၶၢႆၶိူင်ႈၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်သိုၵ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈပၼ် တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ မီးယူႇ (7) မိူင်း ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး မိူင်းၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ။

ၼႂ်းပၢင်ၽိုၵ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉပႃးႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉမိူဝ်ႈဝႃးၼႆႉ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇၵေႃႈ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈၶူဝ်း ၽၢႆႇတပ်ႉၼမ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ သိူဝ်ႈၶူဝ်းသိုၵ်း သီသွမ်ႇသေၵႂႃႇၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇပၢင်ၵႅဝ်ႈ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ၵႂႃႇ မိူၼ်ၵၼ်။

မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ − ၼင်ႇႁိုဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈပေႃးတေၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉ ၶိုတ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈၶတ်းၸႂ်ၵူႈလၢႆးတၢင်းသေ ႁႃသိုဝ်ႉႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉမႃး ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေတူင်ႉၼိုင်လႆႈ ၼႂ်းၼႃႈၼမ်ႉ ပၢင်ႇလၢႆႇမိူင်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၵႅတ်ႇၶႄၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇဝႆႉ၊ ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉလမ်းၼႆႉတႄႉ ပဵၼ်တႃႇၽိုၵ်းႁေႃႈဝႆႉႁႂ်ႈမိုတ်ႈၵၼ်ၵူၺ်း မိူဝ်းၼႃႈမႃး တေမီးႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ ဢၼ်လီလိူဝ်သေၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈတေပဵၼ်လႆႈယူႇ ဝႃႈၼႆ။

မိူင်းမၢၼ်ႈမီး လႅၼ်လိၼ်ဢၼ်တိတ်းၸပ်းတင်း ပၢင်ႇလၢႆႇ မွၵ်ႈ 1,300 လၵ်း၊ ၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ 144,000 လၵ်းပၼ်ႇမူၼ်း လႄႈ ၼႂ်းၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ၊ မီးၶူဝ်းၶွင်သၽႃႇဝဝႆႉ တင်းၼမ်ဝႃႈၼႆ။

မိူင်းဢၼ်မီးၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇတိတ်းၸပ်းၵၼ်တင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉသ် လႄႈ မိူင်းထႆးၸိူဝ်းၼႆႉ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးတႄႉ မီးႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပၢၼ်ၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉသ်ၵေႃႈ သိုဝ်ႉႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ (2) လမ်း ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီႊ 2017 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ပုၼ်ႈတႃႇမိူင်းထႆးတႄႉ လႆႈသင်ႇသိုဝ်ႉ ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉတီႈမိူင်းၶႄႇဝႆႉ တႃႇ (3) လမ်းၼႆသေတႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းသၢၼ်ၶတ်းလႄႈ လႆႈၵိုတ်းယင်ႉဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၼႆယဝ်ႉ။

ၸိုင်ႈမိူင်းၼႂ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် မိူင်းဢၼ်မီးၼႂ်းၵုၼ်ဢေးသျႃး ပွတ်းၸဵင်ႇၸၢၼ်း ဝၼ်းဢွၵ်ႇဢၼ်မီးလႅၼ်လိၼ်တိတ်းၸပ်းၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းဝႅတ်ႉၼၢမ်း၊ မိူင်းသိင်ႇၵပူဝ်ႇ၊ မိူင်းဢိၼ်ႇတူဝ်ႇၼီးသျႃးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉၵၼ်ၵူႈမိူင်းယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။

တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း

Facebook

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း