ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢွၵ်ႇမႃးၼႄၵၢင်ၸႂ်ၶုၵ်းထူပ်း ၶွပ်ႇၶူပ်ႇ 33 ပီႊ ဝၼ်းလိူတ်ႈၼွင်း 8888

ပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ လႆႈပဵၼ်မႃးပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵႆႉၵႆႉယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇႁႂ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႂ်ႉႁိူၼ်း မိူဝ်ႈဝႃးၼႆႉ ၶွပ်ႈတဵမ် 33 ပီႊ ဝၼ်းလိူတ်ႈၼွင်း ပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းပီႊ 1988။

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 8 August 2021 (လိူၼ်ၵဝ်ႈမႂ်ႇ 1 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ REUTERS ဢွၵ်ႇၼႄဝႆႉဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢွၼ်ၵၼ်ဢွၵ်ႇမႃးပႆတၢင်း ၼႄၵၢင်ၸႂ်ထႅင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈ ပဵၼ်ပႃးပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်ၶုၵ်းထူပ်း ၼႂ်းဝၼ်းၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 33 ပီႊ ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းသိုၵ်း ၼေႇဝိၼ်း ၸႂ်ႉႁႅင်းသိုၵ်းပိုတ်းယိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်တၢႆ လုၵ်ႈႁဵၼ်း၊ မေႃယႃ လႄႈ ၶႃႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢိၵ်ႇတင်း ၵူၼ်းမိူင်း ထိုင်တီႈမီးၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ ဢမ်ႇယွမ်း 3,000 ၵေႃႉ ၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။

ပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်ၶုၵ်းထူပ်း ၼႂ်းဝၼ်းၶွပ်ႇၶူပ်ႇ 33 ပီႊ 8888 မိူဝ်ႈဝႃးၼႆႉ လႆႈၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ 6 ပိုၼ်ႉတီႈ ၵမ်ႈၼမ်တေပဵၼ်ၼႂ်းတိူင်း မၢၼ်းတလေး၊ ၵူၼ်းၼႄၵၢင်ၸႂ် ဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉပၢဝ်ႇဝႃႈ ၼီႈၵဝ်ႇ မိူဝ်ႈပၢၼ် 8888 ၼၼ်ႉ ႁဝ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈ ၼႂ်းပီႊ 2021 ၼႆလႄႈ ၼႂ်းပၢႆႉလိၵ်ႈ ၵမ်ႈပႃႈၼမ်တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တေဢမ်ႇမီးဝၼ်းလိုမ်း ဝၼ်းလိူတ်ႈၼွင်း 8 August 1988 ၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။

REUTERS

ဝၢႆးသေမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃတႂ်ႈဢင်းၵိတ်း မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 4 January 1948 ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသူၺ်ႇတႅၵ်ႈ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ယွင်ႁူၺ်ႈ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (1948–1952) ၵေႃႉဢွၼ် တၢင်းသုတ်း လႄႈ ဢူးၼူႉ သမ်ႉပဵၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵေႃႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း။ ပီႊ 1949 ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈပွင်ၵၢၼ်သိုၵ်း ၶဝ်ႈမႃးၵုမ်းၵမ် ယိပ်းသိုၵ်းတင်းမူတ်းသေ မႄးတမ်းပိူင်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈမႂ်ႇ  ဝၼ်းထီႉ  28 October 1958  ဢူးၼူႉ မွပ်ႈဢၢပ်ႈဢႃႇၼႃႇပၼ် ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း သေ တင်ႈပဵၼ်မႃး “လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႂ်ႉႁိူၼ်း”။

ဝၼ်းထီႉ 29 April 1959 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႂ်ႉႁိူၼ်း ၸုမ်းသိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ၸႂ်ႉႁႂ်ႈၸဝ်ႈၾႃႉတႆး လူင်းလၢႆးမိုဝ်း မွပ်ႈဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ၶိုၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းယူဝ်းယူဝ်း တီႈတူၼ်ႈတီး။ ဝၼ်းထီႉ  6 February 1960  ႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပႃႇလီႇမၢၼ်ႇပွၵ်ႈ (3) ဢူးၼူႉ (ပႃႇတီႇတၢၼ်ႉသျိၼ်း  ၽသပလ) ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူင်ႈတင်ႈသေ ယုၵ်ႉဢဝ် မၢၼ်းဝိၼ်းမွင်ႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ တင်ႈၸိုဝ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈပဵၼ် “မုၵ်ႉၸုမ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (ပထၸ)”။ ဢူးၼူႉ ပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင် လႄႈ ယိပ်းပႃးၽၢႆႇၵႅတ်ႇၶႄ၊ ၽၢႆႇၼႂ်းမိူင်း။ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ပဵၼ်ၸွမ်ပွင်သိုၵ်း။

ၶႅပ်းႁၢင်ႈ – ၼေႇဝိၼ်း

ၵူၺ်းၵႃႈ ဝၼ်းထီႉ 2 March 1962 ၼၼ်ႉ ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ၶိုၼ်ႈသိမ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ မၢၼ်းဝိၼ်းမွင်ႇသေ တီႉမတ်ႉၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း လႄႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵမ်ႈၽွင်ႈ။ ပွၵ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ပၢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ပွၵ်ႈထီႉ (1)။ ဝၢႆးယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈယဝ်ႉ တင်ႈၸိုဝ်ႈၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ဝႃႈ “လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶွင်ႇသီႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ (Revolutionary Council)” ၸွမ်သိုၵ်း ၼေႇဝိၼ်း ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ မီးၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း 16 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း 17 ၵေႃႉ။

ဝၼ်းထီႉ 30 April 1962 ၼေႇဝိၼ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ “သဵၼ်ႈတၢင်း သူဝ်ႇသျႄႇလိတ်ႉမၢၼ်ႈ”။ ထိုင်မႃး ဝၼ်းထီႉ 4 July 1962 ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ “မၢႆမီႈငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉပိူင်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ ပႃႇတီႇသဵၼ်ႈတၢင်း သူဝ်ႇသျႄႇလိတ်ႉမၢၼ်ႈ” သေ ပူၵ်းတင်ႈလွၼ်ႉၵႅၼ်ပႃႇတီႇ။ ဝၼ်းထီႉ 7 July 1962 လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၸွမ်တႃႈၵုင်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇသၢၼ်ၶတ်း ၸုမ်းၼေႇဝိၼ်း ယိုၼ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ပွၵ်ႈႁႅၵ်ႈ တီႈၼၼ်ႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း လႆႈထုၵ်ႇယိုဝ်းတၢႆတင်းၼမ်။ ဝၼ်းထီႉ 8 July 1962 ဢဝ်မၢၵ်ႇတႅၵ်ႇ ယႃႉလူႉလႅဝ်ပႅတ်ႈ ႁူင်းႁေႃလူင် သမႅၵ်ႉၵ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်တႃႈၵုင်ႈ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸၼ်ႉၸွမ်တူဝ်ႈတင်းမိူင်း ထုၵ်ႇသင်ႇပိၵ်ႉဢိုတ်း ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် 2 ပီႊ။

ဝၼ်းထီႉ 9 August 1963 ၶွင်ႇသီႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တီႉၺွပ်းၵုမ်းထိင်းၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵၢၼ်မိူင်း၊ မေႃတႅမ်ႈလိၵ်ႈ၊ ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ၊ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢၢင်ႈဝႃႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆယဝ်ႉ။

ဝၼ်းထီႉ 17 May 1964 ၼေႇဝိၼ်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယႃႉသိမ်းပႅတ်ႈငိုၼ်းၸေႈ မၢင်ႁႃႈၶၼ် (50 Kyats) လႄႈ မၢင်ပၢၵ်ႇ (100 Kyats) သေ ဝၼ်းထီႉ 20 April 1972 ၼေႇဝိၼ်းၵိုတ်းယင်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း ၸွမ်ပွင်သိုၵ်း။ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ၸၢၼ်းယူႉ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ပွင်သိုၵ်းၵေႃႉမႂ်ႇ။ ၼႂ်းပီႊလဵဝ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ ၼေႇဝိၼ်း ၶိုၼ်းၶွတ်ႇၽွတ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေ ဢဝ်တူဝ်မၼ်း ယုၵ်ႉပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈသေ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ၸၢၼ်းယူႉ ပဵၼ်ၵႅမ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ။

ၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းလူၺ်ႈ မၢႆမီႈ(ပၵ်းပိူင်)ၼေႇဝိၼ်း လၢႆးသူဝ်ႇသျေႇလိတ်ႉ ပိူင်ၸုမ်းလဵဝ် ပႃႇတီႇလဵဝ်ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း မီးၼီႈ 3.5 လၢၼ်ႉတေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇလႄႈ ၼႂ်းလိူၼ် March 1985 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မသလ ဢၼ်ၼေႇဝိၼ်းဢွၼ်ႁူဝ် ယႃႉသိမ်းပႅတ်ႈထႅင်ႈငိုၼ်းၸေႈ မၢင် 100 / 50 / 20 Kyats  သေ ထိုင်မႃး ဝၼ်းထီႉ 5 September 1987 သမ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ယႃႉသိမ်း ပႅတ်ႈထႅင်ႈ ငိုၼ်းၸေႈ မၢင် 75 / 35 / 25 Kyats ဢၼ်တိုၵ်ႉပိုၼ်ၽႄႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢမ်ႇပႆႇႁိုင်သင် ၼၼ်ႉသေ ဢၼ်တိုၵ်ႉၸႂ်ႉလႆႈယူႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ငိုၼ်းၸေႈ မၢင် 45 လႄႈ 90 ၵျၢပ်ႈၵူၺ်း၊ ယွၼ်ႉဝႃႈပဵၼ်ငိုၼ်းၸေႈဢၼ်  ဢဝ်တူဝ် 9 ၸႅၵ်ႇ ယဝ်ႉ တူၵ်းထုၵ်ႇလႄႈ ယင်းပဵၼ်တူဝ်ၼပ်ႉ ထွၵ်ႈၼၢမ်ႇၼေႇဝိၼ်း ဝႃႈၼႆ။

REUTERS

လိူၼ် March – November 1985 လုၵ်ႈႁဵၼ်းဢွၵ်ႇမႃး ၼႄၵၢင်ၸႂ် ၶွမ်ႈၶတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပွၵ်ႈယႂ်ႇသုတ်းထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ တီႈမၢၼ်းတလေး။ လိူဝ်သေ လုၵ်ႈႁဵၼ်းယဝ်ႉ ယင်းမီးပႃး သင်ႇၶၸဝ်ႈ၊ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ပလိပေႃးၵ ဢိၵ်ႇၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်း။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်ၼႂ်းတႃႈၵုင်ႈ လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်း မသလ ဢၼ်ၼေႇဝိၼ်းဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉထႅင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈ။ ၵၢၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းပွၵ်ႈၼႆႉ ႁူၺ်းၸၼ်သူၼ်းလႆႈ ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵူႈထႃႇၼ မႃးႁူမ်ႈၸွမ်းသေ မီးၵူၼ်းတၢႆမၢတ်ႇၸဵပ်း တင်းၼမ် လႄႈ ၼေႇဝိၼ်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၽႃႈဝၢင်းဢႃႇၼႃႇ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 23 June 1988 ဝၢႆးသေ ဢုပ်ႉဝၢၼ်ႈမိူင်းလႆႈ 26 ပီႊ။

ၼေႇဝိၼ်းမွပ်ႈဢႃႇၼႃႇၼႃႇပၼ် ၸွမ်ႁၢၼ် ၸဵင်ႇလုၼ်ႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈမႂ်ႇသေတႃႉ ၸုမ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉလႆႈလႄႈ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် လူၺ်ႈလၢႆးၶိၼ်းၵၼ်ၵိုတ်းယင်ႉၵၢၼ် ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 8 August 1988 (ငဝ်ႈတႄႇၸိုဝ်ႈႁွင်ႉပၢင်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် 8888  ဢမ်ႇၼၼ် 8 သီႇတူဝ်) တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈ ၸဵင်ႇဝိၼ်း လႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မသလ ယၢႆႈၸုမ်းၶဝ်။

ဝၢႆးၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁိုင်သင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မသလ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈသေ ဢွၵ်ႇၶေႃႈသင်ႇ ႁႂ်ႈယႃႉလူႉပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ် ဝၼ်းထီႉ 10 August 1988 သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၶႃႈႁႅမ်တၢႆ မေႃယႃလူင် မေႃယႃဢွၼ်ႇ တီႈတႃႈၵုင်ႈ ထိုင်ၼႂ်းႁူင်းယႃ ယွၼ်ႉမေႃယႃၶဝ် ယူတ်းယႃပၼ် ၵူၼ်းၼႄၵၢင်ၸႂ် ၸိူဝ်းလႆႈႁပ်ႉတၢင်းမၢတ်ႇၸဵပ်း။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ  ႁူင်းပွႆႇသဵင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လၢႆးငၢၼ်းဝႃႈ မီးၵူၼ်းထုၵ်ႇတီႉၺွပ်း 1,451 ၵေႃႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ မီးၵူၼ်းတၢႆ 95 ၵေႃႉ၊ မၢတ်ႇၸဵပ်း 240 ၵေႃႉၼႆ။

မိူဝ်ႈၼႂ်းလိူၼ် September 1988 ၼၼ်ႉ မီးၶၢဝ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ မီးၵူၼ်းလူႉတၢႆ ယွၼ်ႉပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ မွၵ်ႈ 3,000ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း ဢမ်ႇႁူႉထႅင်ႈတင်းၼမ် တီႈတႃႈၵုင်ႈၵူၺ်း မီးၵူၼ်းတၢႆ မွၵ်ႈ 1,000 ၵေႃႉ။ ဝၼ်းထီႉ 21 September 1988  တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၸေႃးမွင်ႇဢွၼ်ႁူဝ် ယိုၼ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ၶဝ်ႈဢုပ်ႉပိူင်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းသေ ၸုမ်းၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း လႆႈတႅၵ်ႇယၢႆႈၵႂႃႇၼႂ်းလိူၼ် October 1988 ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၵူၼ်းဢၼ်လႆႈလူႉသဵင်ႈသၢႆၸႂ်တင်းသဵင်ႈ ယွၼ်ႉပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်ၼႆႉ တေမီးမွၵ်ႈ 10,000 ၵေႃႉ ၊ ၵူၼ်းႁၢႆလၢႆထႅင်ႈတင်းၼမ်တင်းလၢႆၼႆယူႇ။

ဝၼ်းထီႉ 23 April 1992 ၸွမ်သိုၵ်း တၢၼ်းသူၺ်ႇ ၶိုၼ်းယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ တီႈၸေႃးမွင်ႇ။ လိူၼ် September 2007  ပဵၼ် “လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉသီၶမ်းလိူင်” သင်ႇၶၸဝ်ႈၶဝ် ၶွမ်ႈသပိတ်ႈ တင်းမိူင်း လႄႈ ၸွမ်သိုၵ်းတဵင်းၸဵင်ႇ ထုၵ်ႇၶၢႆႉဢွၵ်ႇၼႂ်းသိုၵ်းသေ ယုၵ်ႉပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇ သၢင်ႇသီႈ (USDP) ၶိုၼ်ႈပဵၼ် ၸွမ်ၽွင်းမိူင်း ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 24 October 2007။ ဝၼ်းထီႉ 7 November 2010 ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပႃႇတီႇဢၼ်လူင်းၶႄႉၶဵင်ႇလိူၵ်ႈ တင်ႈ မီး 37 ပႃႇတီႇ။ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ (USDP) ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢၵ်ႈ ၸွမ်သိုၵ်း တဵင်းၸဵင်ႇ ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇၼၼ်ႉ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းတေႃႇပေႃးထိုင် ပီႊ 2015 ယဝ်ႉ။

ပၢင်ႈလိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပီႊ 20215 ၼၼ်ႉသမ်ႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ဢၼ်ဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ ဢွၼ်ႁူဝ် ၶိုၼ်းဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလႄႈ ဢူးထိၼ်ႇၵျေႃႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ (2016–2018) ဝၢႆးၼၼ်ႉ ဢူးဝိၼ်းမျိၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈပုတ်ႈ ပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ ၵေႃႉထီႉ (2) ပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼူၵ်ႉယုင်း NLD (2018–2020)။

ထိုင်မႃးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 8 November 2020 ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ၶိုၼ်းဢွင်ႇပေႉ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈထႅင်ႈ ပၢၼ်ထီႉ 2 လႄႈ လွင်ႈၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁၼ်ဝႃႈ ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပီႊ 2020 မီးလွင်ႈပႅတ်ႉလႅၼ်ၼႆသေ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ ၶိုၼ်းယိုၼ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းလိူၵ်ႈတင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး မိူဝ်ႈၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 1 February 2021 ၵူၼ်းမိူင်းမီးလွင်ႈဢွၵ်ႇမႃး ၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းၼမ်တင်းလၢႆသေတႃႉ ၵူၺ်းလႆႈထုၵ်ႇၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ပိုတ်းယိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်တၢႆၸမ်ထိုင် 1,000 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းၼမ်ထိုင် 5,000 ပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။

AFP

ထိုင်မႃးၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 1 August 2021 ၼႆႉသမ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လုၵ်ႉတီႈၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶိုၼ်းပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႂ်ႉႁိူၼ်းၵႂႃႇ တေႃႇပေႃးထိုင်လိူၼ် August 2023 တႃႇထႅင်ႈၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီႊယဝ်ႉ ဝၢႆးၼၼ်ႉ တေၶိုၼ်းၸတ်းႁဵတ်းပၼ် ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2020

ၽိုၼ်ဢိင်

  • Prachachat.net
  • ပပ်ႉၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 20 ပီႊ လီဢိၵ်ႇၸႃႉ ဢမ်ႇၽႃႈဝၢင်းၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ

တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း

Facebook

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း