မိူဝ်ႈႁဝ်းပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ပေႃးႁဝ်းဢွၵ်ႇလဵၼ်ႈၼႂ်းၾူၼ် ၽွင်းၾူၼ်တူၵ်းၼႆ ပေႃႈမႄႈတေပွင်ႉလႃႇဝႃႈ “ၵႂႃႇလဵၼ်ႈ ၼႂ်းၾူၼ် ႁဵတ်းသင် ၵမ်ႉတေပဵၼ်ဝတ်းဢမ်ႇယူႇလီ” ၸွင်ႇယၢမ်ႈပဵၼ်ယူႇႁ လွင်ႈၸိူင်ႉၼႆ။ ပေႃးဢမ်ႇထွမ်ႇၵႂၢမ်းသေ ဢွၵ်ႇလဵၼ်ႈ ၼႂ်းၾူၼ် ယဝ်ႉ ပဵၼ်ဝတ်းဢမ်ႇယူႇလီၼႆ ပေႃႈမႄႈတေပွင်ႉထႅင်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇထွမ်ႇၵႂၢမ်းၼႃႇ လၢတ်ႈယဝ်ႉ ယႃႇပေၵႂႃႇ လဵၼ်ႈၼႂ်းၾူၼ် ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈလွင်ႈၸိူင်ႉၼႆသေ ၵူႈၵေႃႉတေဢွၼ်ၵၼ် ဝူၼ်ႉဝႃႈ ပဵၼ်ဝတ်းဢမ်ႇယူႇလီၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉယမ်း ၾူၼ် ၼႆယဝ်ႉ။ ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ် တေမီးၵႂၢမ်းထၢမ် ယွၼ်ႉသင်ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၶဝ်ယမ်းၾူၼ်ယဝ်ႉ ၶဝ်ဢမ်ႇပဵၼ်သင်ၼႆၼၼ်ႉ မေႃယႃ Dr. Thurein Hlain Win ၽၢႆႇပၢႆးယႃႈယႃ လၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ပေႃးယမ်းၾူၼ် ၸွင်ႇၸၢင်ႈပဵၼ်ဢမ်ႇယူႇလီပဵၼ်ဝတ်းယူႇႁ?
ၵူၼ်းၵမ်ႈပႃႈၼမ်ယုမ်ႇယမ်ဝႆႉဝႃႈ ပေႃးယမ်းၾူၼ် ၸၢင်ႈပဵၼ်ဢမ်ႇယူႇလီပဵၼ်ဝတ်းၼႆၼၼ်ႉ တီႈတေႉမၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၊ ဢၼ်ႁဝ်းပဵၼ်ဝတ်း ၶီႈမုၵ်ႈလႆ ၊ ဢႆၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ မူင်ႈမႅင်း ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ Rhinovirus တိတ်းၸပ်း လိူဝ်သေၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးထႅင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်းမဵဝ်းပွင်း 200 ပၢႆဢၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁဝ်းပဵၼ်ဝတ်း ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ မၢင်ပွၵ်ႈပဵၼ်ယွၼ်ႉႁိူဝ်ႉႁႅင်းသေယဝ်ႉ ဢမ်ႇပေႃးယူႇသႃႇ ၊ မီးတၢင်းပဵၼ် ထၢတ်ႈၸႂ်တူၵ်း ၊ မိူဝ်ႈၽွင်းႁႅင်း ၶၢမ်ႇတူဝ်ႁဝ်း လူတ်းယွမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈၽွင်းၸိူင်ႉၼႆ ၸိူဝ်ႉမႅင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈတိတ်းၸပ်း ၶဝ်ႈၼႂ်းတူဝ်ႁဝ်းလႆႈငၢႆႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်းပဵၼ်ဝတ်းၼႆယဝ်ႉ။
ပေႃးၸိူင်ႉၼႆ ယွၼ်ႉသင်ပိူၼ်ႈပဵၼ်ဝတ်း ၶၢဝ်းၵတ်းၵမ်ႉပႃႈၼမ်လႃႇ?
ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းၵတ်းၼႆၸိုင် ႁဝ်းၵႆႉယူႇၼႂ်းႁိူၼ်း ၼင်ႇႁိုဝ်မၼ်းတေဢုၼ်ႇလႄႈ ပေႃးၼႂ်းႁိူၼ်း မီးၵူၼ်းပဵၼ်ဝတ်းၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ တၢင်ႇၵေႃႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈတေၸပ်းငၢႆႈယူႇယဝ်ႉ၊ တေႃႈၼင်ႇႁဝ်းထူၺ်ႈၸႂ် သုတ်ႇၺႃးလူမ်း ဢၼ်ပႃးၸိူဝ်ႉမႅင်းၵူၺ်းၵေႃႈ ၸၢင်ႈတိတ်းၸပ်းလႆႈ၊ ပေႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ် ဢွၵ်ႇလဵၼ်ႈ တၢင်းၼွၵ်ႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇသုၵ်ႈတိၼ်သုၵ်ႈမိုဝ်းၼႆၵေႃႈ ၸၢင်ႈၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း virus သေ ပဵၼ်ဝတ်းလႆႈယူႇ ၊ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈ ယွၼ်ႉဝႃႈၸိူဝ်ႉမႅင်း virus (ဝၢႆးရ်ရၢတ်ႉ) ၼႆႉ လႆႈၸႂ်ယူႇၼႂ်းလူမ်းဢၼ်မီးထၢတ်ႈၵတ်းသေ ၶဝ်ၽႄႈငၢႆႈၼႃႇ ယွၼ်ႉၼၼ် ၶၢဝ်းၾူၼ် လႄႈ ၶၢဝ်းၵတ်းၼႆႉ ၸွင်ႇၸၢင်ႈပဵၼ်ဝတ်းငၢႆႈယူႇယဝ်ႉ။
ႁဝ်းတေႁႄႉၵင်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ် ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇပဵၼ်ဝတ်း ၊ ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ?
ႁဝ်းၸၢင်ႈတိတ်းၸပ်းလႆႈ တၢင်းပဵၼ်ဝတ်း ၊ ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ တီႈသၢႆလူမ်း လႄႈ ယိပ်းတိုဝ်းၶူဝ်းၶွင် ၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ၼၼ်ႉသေ ဢမ်ႇသုၵ်ႈမိုဝ်းလီလီၵေႃႈ ၸၢင်ႈတိတ်းၸပ်းလႆႈ ၊ ယွၼ်ႉၼၼ် ပေႃးႁဝ်းၵႂႃႇတၢင်းၼွၵ်ႈမႃးယဝ်ႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလီ ဢဝ်ၵွၼ်ႈသီ(သပ်ႉပျႃႇ)သေ သုၵ်ႈမိုဝ်းလီလီ။ ၼိုင်ႈပီႊလႂ် ၼိုင်ႈပွၵ်ႈ ထုၵ်ႇလီ သမ်းယႃႈႁႄႉၵင်ႈ တၢင်းပဵၼ်ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇဝႆႉ။ ယူႇႁၢင်ႇၵႆၵၼ်တင်း ၵူၼ်းပဵၼ် ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇ ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်း virus (ဝၢႆးရ်ရၢတ်ႉ)ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈတိတ်းၸပ်းၸွမ်း လူမ်းထူၺ်ႈၸႂ်ႁဝ်းလႄႈ ပေႃးဢမ်ႇပႆႇလႆႈသုၵ်ႈမိုဝ်းယဝ်ႉၼႆၸိုင် ယႃႇပေဢဝ်မိုဝ်း ၵႂႃႇလုပ်ႈၸွမ်းၼႃႈ ဢၼ်လွင်ႈယႂ်ႇတေႉ ၶူႈၼင် လႄႈ သူပ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။
ပေႃးပဵၼ်ဝတ်းယဝ်ႉ တေလႆႈယူတ်းယႃၸိူင်ႉႁိုဝ်လီ?
ၵိၼ်ပၼ်ၼမ်ႉၼမ်ၼမ် ၊ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေမီးႁႅင်းၼၼ်ႉ တေလႆႈၵိၼ်ပၼ် တၢင်းၵိၼ်ႁႂ်ႈပေႃးၶူပ်းသၢမ်မူႇ ဢၼ်မီးထၢတ်ႈ ပရူဝ်းတိၼ်း ၊ ဝီးတႃးမိၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵိၼ်ပၼ်ၼမ်ႉသုပ်ႉ ၼိူဝ်ႉၵႆႇဢုၼ်ႇဢုၼ်ႇလႄႈ ၼမ်ႉၼဵင်ႈၶူမ် မႆႈမႆႈၸိူဝ်းၼႆႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶူႈၼင်ပိၵ်ႉႁၢႆလႆႈသေဢမ်ႇၵႃး ၶေႃးၸဵပ်းၶေႃးသႅပ်ႇၵေႃႈႁၢႆပႃး ၼႆယဝ်ႉ။ ပေႃးဢမ်ႇယူႇလီ ၶၢဝ်းၾူၼ်ၼႆႉၼႆၸိုင် ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီဢွၵ်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈ ထုၵ်ႇလီယူႇၼႂ်းႁိူၼ်းသေ ယူႇဢုၼ်ႇဢုၼ်ႇ လိုဝ်ႈပၼ်ၼမ်ၼမ်၊ ႁဵတ်းၸွမ်းၸိူင်ႉၼၼ်လႄႈ ဢမ်ႇပႆႇႁၢႆ မီးလူမ်းၼၢဝ်ပႃးၼႆၸိုင် လၢႆးယူတ်းယႃ ဢၼ်လီလိူဝ်သေပိူၼ်ႈတေႉ ထုၵ်ႇလီၵႂႃႇႁႃမေႃယႃၵမ်းလဵဝ်ၼႆႉ လီလိူဝ်သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။
source- hellosayarwon.com