UN ဢမ်ႇႁၼ်လီၸွမ်း လွင်ႈပၢင်တိုၵ်း ဢႃႇရ်မေးၼီးယႃး လႄႈ ဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇ

ပၢင်တိုၵ်း ၼႂ်းၵႄႈၵၢင်သွင်မိူင်း ယိုတ်ႈယၢဝ်းႁိုင်ထိုင် 10 ဝၼ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ယင်းပႆႇမီးငဝ်းလၢႆးဝႃႈ တေၵိုတ်းယိုတ်းပၢင်တိုၵ်းတေႃႇၵၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸုမ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ ဢမ်ႇႁၼ်လီၸွမ်း။

တႄႇၸဵမ်မိူဝ်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 27 September 2020 (လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ 11 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) လိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ တေႃႇထိုင်ၼႂ်းလိူၼ်ၼႆႉ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ BBC ၼွၵ်ႈမိူင်း ဢွၵ်ႇၼႄဝႆႉဝႃႈ ပၢင်တိုၵ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဢုပ်ႉပိူင်ႇတူဝ်ၵဝ်ႇ ၼႃႇၵူဝ်ႇၼူဝ်ႇ-ၶႃႇလႃႇပၢၵ်ႉ (Nagorno-Karabakh) ၼႂ်းၵႄႈၵၢင် မိူင်းဢႃႇရ်မေးၼီးယႃး လႄႈ မိူင်းဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇပဵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ မိူဝ်ႈၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 05 October 2020 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ဢႃႇရ်မေးၼီးယႃး ဢဝ်မၢၵ်ႇလူင်ယိုဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇတီႈ ဝၢင်းႁိူဝ်းမိၼ် ဝဵင်းၵၼ်ႇၵျႃႇ (Ganja) ဢၼ်ပဵၼ်ဝဵင်းလူင် မၢႆထီႉသွင် ၼႂ်းမိူင်းဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။

ၸူဝ်ႈၽွင်းလႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်မႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ မီးၵူၼ်းသိုၵ်းတင်းသွင်ၽၢႆႇ လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း လႆႈလူႉသဵင်ႈတၢႆ ဢမ်ႇယွမ်း 220 ၵေႃႉ ၼႂ်းၼၼ်ႉ တႃႇ 43 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ဢိၵ်ႇတင်း ၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း ဢမ်ႇယွမ်းထႅင်ႈ 200 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။

ယူႇတီႈ ၽူႈၼမ်းမိူင်းဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇၵေႃႈ လႆႈသိုပ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇထႅင်ႈဝႃႈ ပိုၼ်ႉတီႈ ၼႃႇၵူဝ်ႇၼူဝ်ႇ-ၶႃႇလႃႇပၢၵ်ႉ (Nagorno-Karabakh) ၼႆႉ ပဵၼ်ၽႅၼ်ႇလိၼ်ၶွင်မိူင်း ဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇ လႄႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈ မိူင်းဢႃႇရ်မေးၼီးယႃး မႃးယွမ်းၼွမ်းသေဢမ်ႇၵႃး ႁႂ်ႈထွၼ်တပ်ႉသိုၵ်းဢွၵ်ႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတင်းမူတ်းလႄႈ ယင်းလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ၼႆႉပဵၼ် တီႈသုတ်းသဵင်ႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

Photo – BBC

ယွၼ်ႉလူၺ်ႈ ပၢင်တိုၵ်းၼႂ်းၵႄႈၵၢင်သွင်မိူင်း မီးပဝ်ႉမၢႆပိုတ်းယိုဝ်းတေႃႇၵၼ် ၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ယူႇသဝ်းၵၼ်ၼမ် မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းဝဵင်း၊ တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉပႃးလႄႈ ယူႇတီႈ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၸုမ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ (UN) ဢၼ်ႇထူဝ်ႇၼီႇဢူဝ်ႇ ၵူႇတိူဝ်ႇရဵတ်ႉသ်  (António Guterres) လႆႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈ ၵိုတ်းယိုတ်းပၢင်တိုၵ်းမႃး လၢႆပွၵ်လၢႆၵမ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇပႆႇႁၼ်ဝႃႈ ပၢင်တိုၵ်းၼၼ်ႉ တေၶျေႃႉယွမ်းလူင်းၵႂႃႇလႆႈ ဝႃႈၼႆ။

ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၸုမ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ လွင်ႈၸႂ်ႉႁႅင်းသိုၵ်း ၶိူင်ႈယိပ်း ၵွင်ႈၵၢင်ႇသေ ပိုတ်းယိုဝ်းတေႃႇၵၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈသဵၼ်ႈတၢင်း တႃႇတေၵႄႈၶႆပၼ်ႁႃ တင်းသွင်မိူင်း ထုၵ်ႇလီ ၵိုတ်းယိုတ်းပၢင်တိုၵ်း ႁႂ်ႈလႆႈဝႆးၽႂ်းသုတ်းလႄႈ ၶဝ်ႈႁႃဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇ လူၺ်ႈလၢႆးၵတ်းယဵၼ် ၼႆယဝ်ႉ။

ဢႃႇရ်မေးၼီးယႃး လႄႈ ဢႃႇသိူဝ်ႇပႆႇၵျၢၼ်ႇၼႆႉ လႆႈမီးပၼ်ႁႃလႅၼ်လိၼ်ၽိတ်းပိူင်ႈၵၼ်မႃး တႄႇၸဵမ်ႈမိူဝ်ႈပီႊ 1988 လႄႈ ထိုင်မႃးၼႂ်းပီႊ 1994 ၼၼ်ႉ လႆႈမီးပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉၵၼ်ယဝ်ႉ ပွၵ်ႈၼိုင်ႈသေတႃႉ ပၢင်တိုၵ်းတိုၵ်ႉသိုပ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းလဵၵ်ႉၼွႆႉမႃးယူႇတႃႇသေႇ ၼႆယဝ်ႉ။

တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း

Facebook

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း